سودآوری-پایان نامه درباره کیفیت سود در شرکت

دانلود پایان نامه

سودآوری

همواره سودآوري مورد توجه عده كثيري از پژوهشگران حسابداري و علوم مالي بوده است. عده اي ساختار سرمايه را با سودآوري و کیفیت سود بررسي كردند. بعضي ها نيز كيفيت سود هر سهم را مورد توجه قرار داده و بر طبقه بندي جداگانه اقلام تشكيل دهنده آن تأكيد داشتند. سودآوري به توانايي شركت در كسب سود اشاره دارد. سودآوري نتيجه نهايي همه برنامه ها و تصميمات مالي شركت است. اغلب از متغيرهاي سود به فروش، بازده داراييها، بازده حقوق صاحبان سهام براي اندازه گيري سودآوري استفاده می شود. (فاستر[1]، 1986).

معیار های گوناگونی برای ارزیابی کیفیت سود وجود دارد.  در زیر به تعدادی از مطالعات در رابطه با بازده سود و سود برای ارزیابی کیفیت سود استفاده شده، اشاره می گردد. کیفیت  گزارشگری مالی از دیدگاه بعضی از محققان دارای تعاریف متعدد ی است و نوع تعریف به دیدگاه فرد بستگی دارد.  از آنجا که سرمایه گذاران از سود دوره قبلی شرکتها استفاده  می کنند تا سود دوره آتی را پیش بینی کنند و یا به عبارتی آن را خریداری نمایند. در این صورت گزارشات مالی بیشتر جنبه پشتیبانی برا ی تصمیمات خرید خواهند داشت سود به عنوان یکی ازمهمترین معیار های ارزیابی  عملکرد و تعیین ارزش بنگاه های اقتصادی است. به دلیل وجود محدودیت ها ی ذاتی در حسابداری ممکن است سود گزارش شده در صورتهای مالی منطبق بر سود واقعی بنگاه نباشد. برای حل این مشکل از مفهوم کیفیت سود کمک گرفته شده  است.

پایداری سود به معنی توانایی واحد تجاری به حفظ سطح سود اوری فعلی در بلند مدت است، به  عبارت دیگر سطح سود اوری فعلی بیانگر خوبی از سود ها ی آتی باشد. برخی کیفیت سود را به ارائه صحیح وقایع و معاملات اقتصادی تعبیر نموده اند. (حساس یگانه 1384،68)از بين همه اين متغيرها، بهترين راه براي اندازه گيري سودآوري يا ارزيابي کیفیت سود، محاسبه نرخ بازده داراييها و نرخ بازده حقوق صاحبان سهام است. نرخ بازده دارايي، رابطه بين حجم داراييهاي شركت و سود را تعيين ميكند. اگر يك شركت بر سرمايه گذاريهاي خود بيفزايد (البته بر حسب كل داراييها) ولي نتواند به تناسب، مقدار سود پس از كسر ماليات خود را افزايش دهد، نرخ بازده دارايي كاهش مييابد. بنابراين افزايش حجم سرمايه گذاري شركت، به خودي خود باعث بهبود وضع مالي شركت نمي شود.

(فروش خالص/ سود پس از كسر ماليات) × (كل داراييها /  فروش خالص) =  نرخ بازده داراييها

گردش كل دارايي × حاشيه فروش = نرخ بازده دارايي

سودآوري هر ريال از فروش را با استفاده از حاشيه سود محاسبه ميكنند. گردش كل دارايي ها نيز عبارت است از حجم فروش شركت به ازاي يك ريال دارايي. (محمدرضا بازگیر، 1384)

بنابراين بازده داراييها تركيبي از حاشيه سود و حجم فعاليت شركت است. با استفاده از اين نرخ مي توان دريافت، فقط افزايش فروش نيست كه باعث افزايش نرخ بازده دارايي ميشود؛ زيرا رقم خالص فروش در اين محاسبه حذف شده است، پس براي افزايش نرخ ياد شده، حاشيه سود شركت يا هر دوي آنها بايد افزايش يابد. (جمال زوبايري[2]، 2009). اندازه گیری سود به شکل ادواری برای واحدهای تجاری شاید هدف نخست فرآیند حسابداری باشد. اصطلاح سود یکی از غیر ثابت ترین مفاهیم در دنیای تجارت است.  سود حسابداری بر مبنای فرض تعهدی و در چارچوب اصول پذیرفته شده حسابداری اندازه گیری می شود.

سود عبارتست از مازاد درآمدها نسبت به هزینه ها برای یک دوره حسابداری معین که معرف افزایش خالص درحقوق صاحبان سهام و ناشی از فعالیتهای انتفاعی مستمر واحد تجاری و عملیات فرعی،رویدادهای تصادفی وسایر عملیات، رویدادها و شرایط موثر بر واحد تجاری است که طبق اصول پذیرفته شده حسابداری شناسایی و اندازه گیری می شود.  بطور کلی می توان گفت هدف از اندازه گیری سود عبارتست از تعیین این که وضعیت یک واحد تجاری در نتیجه عملیاتی که طی یک دوره معین انجام داده به چه میزان بهبود یافته است.

(دچو و ویچو2002،) مطابقت دارد زیرا انها نیز طی تحقیقات نشان دادند که با افزایش خطای براورد اقلام تعهدی، پایداری سود کاهش  می یابد( میرز و سایرین 2003،779) نشان دادند که سطوح بالاتر اقلام تعهدی، به ویژه اقلام تعهدی غیر عادی، نشان دهنده کیفیت پایین ترسوداست.

از طرف دیگر به دلیل قابلیت دستکاری اقلام تعهدی، کیفیت سود تحت تاثیر قرار میگیرد که انتظار می رود افزایش اقلام تعهدی باعث کاهش  کیفیت سود شود و عکس العمل بازار را در پی داشته باشد. نتایج مطالعات آنها نشان   دهنده این است که بازده شرکتهای با اقلام تعهدی بالا با یک وقفه زمانی دو ساله، دچار افت زیادی می شود. این موضوع می تواند نشانه ای از فرضیه مدیریت سود و عکس العمل همراه با تاخیر توسط بازار باشد (خواجوی و ناظمی 1384،71). رابطه کیفیت سود با پایداری سود شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران را بررسی نمودند که در تحقیق  یاد شده،  کیفیت سود بر اساس سرمایه گذاری در دارایی  های سرمایه ای و نیروی کار محاسبه گردیده است  نتایج حاصل از تحقیق آنها، وجود رابطه معنا داری بین کیفیت سود و پایداری سود را هم در رویکرد گذشته نگر و هم آینده نگر، از نسبت های مالی و در رویکردآینده نگر، از رگرسیون های سری زمانی برای محاسبه  کیفیت سود بر مبنای سرمایه گذاری استفاده کرده اند. . (کریمی و صادقی 1389،15)

از سوی دیگر، تصمیمهای افشای مالی شرکتها معمولاً در خلاٴ انجام نمی‌شود و گزارشگری مالی یکی از راههایی است که به‌وسیله آن اطلاعات  انتقال داده می‌شود.  ترکیب منابع ارتباطی، کمیت و کیفیت اطلاعات افشاشده، تحت تاثیر عوامل زیادی است که برای دریافت فهمی کلی در مورد رویه‌های افشا، نیازمند بررسی است.  نظریه‌پردازی و ارزیابی تجربی آثار متغیرهای موثر بر افشای اجباری، فضا و حدودی را ایجاد می‌کند که به بهبود کیفیت افشا کمک می‌کند (نوروش 1377،25

[1] Foster G

[2] H. Jamal Zubairi

دانلود پایان نامه