مفهوم دولت الکترونیکی:”پایان نامه درباره نقش دفاتر پیشخوان”

مفهوم دولت الکترونیکی

امروزه بحث حکومت مداری الکترونیکی بسیار مطرح شده است . دولت باید بتواند از طریق فناوری اطلاعات تمامی جنبه های حکومت داری که لازمه هر دولت و کشوری است پیاده نماید . این موضوع به معنای افزایش اشراف دولت بر تمامی بخش های کشور است . لازمه این کار گسترش فناوری اطلاعات در دولت و زیر مجموعه های آن است . دولت الکترونیکی امکان حکومت مداری الکترونیکی را فراهم می کند و شهروندان جامعه که دریافت کننده خدمات هستند از طریق امکاناتی که حاصل توسعه فناوری اطلاعات در آن جامعه است می تواند نیازهای خود را برطرف کنند . طبیعی است که باید در این رابطه آموزش های لازم صورت پذیرد .(نقشینه؛1386؛2)

می توان ارتباط متقابلی بین دولت الکترونیکی ، جامعه الکترونیکی و حکومت مداری الکترونیکی قایل شد که در شکل 1 این ارتباط مشخص است .

2-6- مزایاو موانع دولت الکترونیک

سرعت فناوری اطلاعات در کشورهای مختلف متفاوت است و در برخی از کشورها سریع تر و برخی از کشورها کند تر است . این تفاوت توسعه بین کشورها مربوط به زیر ساخت ها و آمادگی فیزیکی و تا حدودی فرهنگی افراد و سازمانها می باشد. کشورهای مختلف جهان بر اساس شاخص های گوناگون عصر حاضر در زمینه توسعه فناوری اطلاعات به پنج گروه مختلف به شرح زیر تقسیم بندی می کند:

1- کشورهای پیشتاز:که 13 درصد کشورهای جهان را شامل می شوند این کشورها با سیاست گذاری های کلان توانسته اند خود را به جایگاه فعلی برسانند از جمله آنها می توان به آمریکا ، آلمان و سنگاپور اشاره کرد.

2- کشورهای تند رو: که با اندکی تاخیر و با برنامه ریزی های دقیق به دنبال کشورهای پیشتاز در حال حرکتند. این کشورها شامل ایتالیا، مجارستان، کویت و… هستند.

3- کشورهای پیش رو: کشورهایی همچون آفریقا، روسیه، شیلی که با شناخت وضعیت موجود فناوری اطلاعات و اهمیت آن اقدامات لازم را با برنامه ریزی های گسترده شروع کرده اند.

4- کشورهای آغازگر: همچون ایران، چین، مصر که در ابتدای راه حرکت به سمت توسعه فناوری اطلاعات هستند.

5- کشورهای عقب مانده که هنوز دیدگاه و اقدام روشنی برای کاربرد فناوری اطلاعات ندارند.

همان طور که مشخص است ، بسیاری از کشورهای توسعه یافته یا در حال توسعه جزو کشورهایی هستند که شتاب توسعه زیر ساخت های فناوری اطلاعات در آن ها زیاد است .سوال مهم در این است که کشورهای مختلف به چه دلیلی این همه تمایل به پیاده کردن دولت الکترونیکی در کشور خود و صرف هزینه های مختلف هستند . ندا عبدالوند این مزایا را به شرح زیر بیان نموده است:

  • دردسترس ساختن خدمات 24 ساعت در شبانه‌روز در هر 7 روز هفته و 365 روز سال
  • با دردسترس ساختن خدمات به‌صورت آنلاین، کلیه مردم در هر منطقه جغرافیایی می‌توانند به خدمات دسترسی داشته باشند.
  • مردم به‌راحتی می‌توانند به اطلاعات در مورد خدمات و وظایف دسترسی داشته باشند.
  • با امکان استفاده موثر از خدمات، به افزایش کیفیت خدمات یاری می‌رساند.
  • خدمات می‌توانند به‌صورت یکپارچه‌تر ارائه شوند.

شاید بتوان گفت که هدف از توسعه دولت الکترونیکی در یک کلام افزایش رفاه شهروندان یک کشور است .

موانع پیاده سازی دولت الکترونیک را که در قانون به آن ها اشاره شده به صورت زیر تشریح می شود:

1 – فقدان آگاهی و نگرش مدیران عالی؛

2 – فقدان وجود طرح جامع ملی برای آینده فناوری اطلاعات؛

3 – عدم وجود یک سازمان مسئول به منظور برنامه ریزی و اجرای دولت الکترونیک؛

4 – ضعف مقررات و رویه ها؛

5 – فقدان زیرساختهای مناسب؛

6 – فقدان قدرت لازم جهت جذب فناوریهای پیشرفته؛

7 – فقدان انعطاف پذیری اجرای پروژه های دولت دیجیتال.

می توان به این موارد نبود تجربه بالا ، پر هزینه بودن توسعه دولت الکترونیکی ، عدم آشنایی مردم با فناوری اطلاعات ، گستردگی سازمان های دولتی و … را نیز اضافه نمود