به‌طورکلی هرچه سود گزارش‌شده به استفاده‌کنندگان کمک کند تا تصمیمات بهتری بگیرند، آن سود باکیفیت‌تر محسوب می‌شود؛ اما به دلیل آنکه افراد از اطلاعات، در تصمیمات متفاوتی استفاده می‌کنند، امکان ارائه یک تعریف جامع از سود وجود ندارد. (خواجوی،۱۳۸۴، ۴۰).
از طرف دیگر سایر معیارها نیز بر مفید بودن اطلاعات سود تأثیر می‌گذارد. ازجمله، اطلاعات (غیرمالی)، توانایی تجزیه‌وتحلیل و پردازش اطلاعات توسط استفاده‌کنندگان و سایر موارد، محدودیت‌های بالقوه‌ای است که بر سر راه استفاده‌کننده قرار می‌گیرد.
نظریه کیفیت سود بار اول توسط تحلیل گران مالی مطرح شد زیرا آن‌ها احساس کردند که سود گزارش‌شده، قدرت سود را آن‌چنان‌که در ذهن متبلور می‌شود، نشان نمی‌دهد.
آن‌ها دریافتند که تحلیل سود به دلیل ضعف در اندازه‌گیرهای اطلاعات حسابداری، کار مشکلی است.
سؤال اصلی این‌که چرا تحلیل گران در ارزیابی خودشان از سود خالص استفاده نمی‌کنند و پاسخ اینکه، در تعیین ارزش شرکت نه‌تنها به کمیت سود، بلکه به کیفیت سود باید توجه شود.
منظور از کیفیت سود زمینه بالقوه رشد سود و میزان احتمال تحقق سودهای آتی است؛ به‌عبارت‌دیگر ارزش شرکت تنها تابع سود نیست بلکه به قدرت و اطمینان به سودآوری آتی هم مربوط می‌شود.
ویژگی‌های هر شرکت همانند قدر مطلق میزان ارقام تعهدی، طول چرخه عملیاتی، انحراف معیار از فروش، جریان‌های نقدی ارقام تعهدی، سود و اندازه شرکت را می‌توان به‌عنوان ابزاری برای ارزیابی کیفیت سود به کار گرفت. در یک مطالعه داخلی، با اشاره به اینکه در مورد قابلیت اندازه‌گیری کیفیت سود، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد و برخی آن را به‌صورت کمی، غیرقابل‌اندازه‌گیری می‌دانند، یک چارچوب و الگویی از عوامل و عناصر مرتبط با ارزیابی کیفیت سود طرح شد. (همان منبع، ۴۰)
در مطالعه داخلی دیگری با بررسی ۵۰ شرکت در سال‌های ۷۰ ۱۳ تا ۸۱ ۱۳ از سه تعریف برای اندازه‌گیری سود استفاده شد:
۱- رابطه جریان نقدی عملیاتی و سود و اجزاء سود که در آن نشان داده شد که واکنش بازار به افزایش سود نقدی شرکت‌ها برخلاف پیش‌بینی، مثبت است.
۲- قابلیت پیش‌بینی سود که در آن واکنش بازار به کاهش سود نقدی مطابق با پیش‌بینی مثبت است.
۳- پایداری سودهای گزارش‌شده (ثقفی، ۱۳۸۳، ۵۶).
در این تحقیق به بررسی میزان مربوط بودن سود به جریان‌های نقدی حاصل از عملیات و سودهای آتی پرداخته‌شده است. به همین منظور در فرضیاتی، توانایی پیش‌بینی سود مورد آزمون قرارگرفته است.
در این تحقیق برای بررسی توانایی سود در پیش‌بینی سودهای آتی از مدل زیر استفاده‌شده است:
X t = a+Σ n i=1
که در مدل فوق:
X t: سود سال t
n با چهار وقفه محاسبه‌شده است.
با توجه به نتایج آزمون فرضیه‌های تحقیق، عوامل زیر مرتبط باکیفیت سود است:
ماهیت فروش‌های حسابداری به کار گرفته‌شده
ثبات و پایداری جریان سود
درجه اطمینان برآوردهای حسابداری
ریسک تحقق منافع دارایی‌ها
چشم‌انداز جریان‌های نقدی
حفظ و نگهداشت سرمایه
ویژگی‌های سیاسی، اقتصادی و منحصربه‌فرد صنعت (همان منبع، ۷۸-۵۱).
سرمایه‌گذاران تلاش می‌کنند چشم‌انداز سودهای آتی شرکت را ترسیم کنند. چشم‌انداز سود به ترکیب ویژگی‌های مطلوب و نامطلوب سود اشاره دارد. شرکتی که عناصر و اقلام باثباتی در صورت سود و زیان خود دارد، نسبت به شرکتی که اقلام بی‌ثبات در سود و زیان خود دارد از کیفیت سود بالاتری برخوردار است
اگرچه در برخی موارد پیشنهاد می‌شود که در بررسی پایداری سود، اقلام غیرتکراری باید حذف شود و باید توجه داشت که ممکن است این اقلام برخی از سابقه و تاریخ سود شرکت باشد، در این صورت آن‌ها دارای بار اطلاعاتی هستند. همچنین در مورد حذف اثر تغییرات روش‌های حسابداری که بر پایداری سود تأثیر دارد، باید توجه داشت که اگر چنین تغییراتی به‌صورت واقع‌گرایانه‌ای انتخاب‌شده باشد، مطلوب تلقی و اثری منفی بر پایداری سود نخواهد داشت.
گفتار دوم: سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای و نیروی کار
مفهوم کیفیت سود را می‌توان بر اساس معیار مفید بودن برای تصمیم‌گیری، به چهار مفهوم کیفیت سود مبتنی بر ویژگی‌های سری‌های زمانی سود، کیفیت سود بر اساس رابطه بین سود، اقلام تعهدی و وجه نقد، کیفیت سود بر اساس خصوصیات کیفی چارچوب مفهومی و کیفیت سود بر اساس تأثیرگذاری تصمیمات طبقه‌بندی نمود. مفهوم سری‌های زمانی مرتبط باکیفیت سود شامل ثبات، قابلیت پیش‌بینی و تغییرپذیری است که این سه مفهوم با ویژگی‌های تغییر کردن سود در طول زمان مرتبط است. ازنظر سرمایه‌گذاران، سودهای باثبات اهمیت زیادی داشته، بادوام تلقی می‌شوند. هرچه پایداری سود بیشتر باشد، شرکت توان بیشتری برای حفظ سودهای جاری دارد و فرض می‌شود کیفیت سود بالاتر است. برخی از محققان توانایی
پیش‌بینی را به‌طور خاص، توانایی سودهای قبلی برای پیش‌بینی سودهای آتی تلقی می‌کنند؛ بنابراین، توانایی پیش‌بینی با کاهش انحرافات تغییرات سود در ارتباط است. یک روش برای ارزیابی کیفیت، بررسی یکنواختی سود است، زیرا یکنواختی یا عدم تغییرپذیری به معنای وجود سود باکیفیت است. (کریمی و صادقی،۱۳۸۹).
مدیریت با مواردی، از قبیل فعالیت‌های هموارسازی می‌تواند یکنواختی سود را تحت تأثیر قرار دهد. کیفیت سود را می‌توان بر اساس تفاوت بین دستمزد پرداختی به نیروی کار در سال جاری نسبت به سال قبل که میزان سرمایه‌گذاری در نیروی انسانی را نشان می‌دهد و همچنین سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای محاسبه نمود. بر این اساس، افزایش پرداختی به عامل کار که نشان‌دهنده افزایش کمیت یا کیفیت نیروی انسانی است، می‌تواند کیفیت سود را بهبود بخشد. همچنین افزایش دارایی‌های ثابت و سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت نیز باعث افزایش کیفیت سود خواهد شد؛ بنابراین، سرمایه‌گذاری در نیروی کار و دارایی‌های سرمایه‌ای می‌تواند از طریق افزایش کیفیت سود، به افزایش پایداری سود منجر شود. (همان مأخذ).
گفتار سوم: نوسان سود
سود گزارش‌شده ازجمله اطلاعات مالی مهمی است که در هنگام تصمیم‌گیری توسط افراد در نظر گرفته می‌شود. تحلیل گران مالی عموماً سود گزارش‌شده را به‌عنوان یک عامل برجسته در بررسی‌ها و قضاوت‌های خود مدنظر قرار می‌دهند. همچنین سرمایه‌گذاران برای تصمیمات سرمایه‌گذاری خود بر اطلاعات مندرج در صورت‌های مالی واحدهای اقتصادی خصوصاً سود گزارش‌شده اتکا می‌کنند. بر اساس چارچوب نظری گزارشگری مالی، اهداف اصلی گزارشگری مالی ارائه اطلاعات برای استفاده‌کنندگان به‌منظور ارزیابی مبلغ، زمان‌بندی و ریسک جریان‌های نقدی آتی شرکت می‌باشد. صورت سود و زیان به‌عنوان یکی از صورت‌های مالی اساسی و سود به‌عنوان نتیجه این صورت مالی، جهت ارزیابی و پیش‌بینی آینده شرکت به کار گرفته می‌شود. یکی از موارد مهم برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی پیش‌بینی سودهای آتی شرکت می‌باشد. عوامل مختلفی در پیش‌بینی سودهای آتی می‌تواند مدنظر قرار گیرد. تعیین و بررسی عوامل اصلی جهت پیش‌بینی سودهای آتی از اهمیت فراوانی برخوردار می‌باشد. بر اساس یک دیدگاه و عقیده کلی، سودهای پر نوسان دارای قابلیت پیش‌بینی کمتری می‌باشد. به‌علاوه سود به‌عنوان متغیر اصلی مدل‌های ارزشیابی سهام شرکت از اهمیت بسزایی برخوردار است و پژوهش‌های گذشته نشان می‌دهند که نوسان پذیری سود، قابلیت پیش‌بینی سود را می‌کاهد (مشایخی، ۱۳۸۹، ۶۷).
نوسان پذیری سود با شاخص‌های ریسک بازار مانند بتا (ریسک نظام‌مند شرکت) و انحراف معیار بازده مرتبط است. نوسانات زیاد در سود می‌تواند منجر به ارزیابی ریسک بالا گردیده و سبب افت قیمت سهام و افزایش نرخ استقراض توسط شرکت گردد. از طرف دیگر، نوسانات کم در سود می‌تواند منجر به ارزیابی ریسک پایین و درنتیجه افزایش قیمت سهام و کاهش نرخ استقراض توسط شرکت گردد. در سال ۱۹۸۷، موسز دریافت که اگر نوسانات سود به‌طور معکوس روی نرخ استقراض و یا قیمت سهام تأثیر گذارد، یک رابطه مثبت بین تغییرپذیری سود و رفتار هموارسازی سود به وجود می‌آید (افلاطون و پور حیدری،۱۳۸۵، ۵۷).
نوسان پذیری سود عبارت از انحراف معیار سود عملیاتی تقسیم بر میانگین کل دارایی‌ها در پنج سال متوالی آخر، شامل سود سال موردمحاسبه در شرکت موردنظر و سود چهار سال ماقبل است. علت استفاده از سود عملیاتی شامل درآمد و هزینه عملیاتی، قابلیت مقایسه این اقلام برای اکثر شرکت‌ها و تمرکز بیشتر اصل تطابق در مورد آن‌ها و سهولت در جمع‌آوری اطلاعات است. ازآنجایی‌که افزایش نوسان پذیری سود سبب افزایش ریسک می‌گردد، درنتیجه برای مدیران این انگیزه پدید می‌آید که در راستای کاهش نوسان پذیری سود، اقدام به هموارسازی سود نمایند؛ اما در ایران به دلیل این‌که توجه چندانی به ریسک نمی‌شود و در اتخاذ تصمیمات سرمایه‌گذاری، ریسک کمتر موردتوجه قرار می‌گیرد، درنتیجه شاید بتوان دلیل رد فرضیه نوسان پذیری سود را در عدم توجه به ریسک توسط سرمایه‌گذاران و عدم وجود انگیزه برای مدیران در راستای کاهش ریسک از طریق کاهش نوسانات سود دانست، همچنین با افزایش ثبات سود و کاهش نوسانات آن سرمایه‌گذاران می‌توانند پیش‌بینی دقیق‌تری از سودهای آتی داشته باشند (افلاطونی، ۱۳۸۵، ۶۸).
عدم وجود نوسانات قابل‌توجه در سود این اطمینان را برای اعتباردهندگان پدید می‌آورد که واحد تجاری در آینده قادر به پرداخت مطالبات آنان خواهد بود. شرکت‌هایی که سود عملیاتی آن‌ها، با عدم قطعیت یا نوسان بیشتری همراه است، کمتر به بدهی اتکا می‌کنند
گفتار چهارم: مبانی تجربی تحقیق
پیشینه تحقیقات داخلی:
مهرانی و همکاران (۱۳۹۳) ین پژوهش خود به بررسی رابطه بین کیفیت سود و ریسک نقدینگی پرداختند. کیفیت سود با استفاده از سه شاخص مختلف اندازه‌گیری شد. در این تحقیق، از طریق مدل معرفی‌شده توسط ویل اندازه‌گیری شد. بررسی رابطه بین کیفیت سود و ریسک نقدینگی با استفاده از داده‌ها از ۷۱ شرکت در دوره ۱۳۸۵-۱۳۸۹ نشان می‌دهد که نتایج حاکی از رابطه منفی بین کیفیت اقلام تعهدی وجود دارد و ریسک نقدینگی می‌باشد.

دانلود متن کامل پایان نامه در سایت jemo.ir موجود است

جدول (۴-۳): توصیف یافته‌های تحقیق ۶۹
جدول (۴-۴): ضرایب چولگی و کشیدگی استاندارد ۷۰
جدول (۴-۵): نتایج آزمون جارک-برابرای متغیر وابسته ۷۱
جدول (۴-۶): آزمون جارک-برا برای متغیر وابسته پس از نرمال‌سازی ۷۲
جدول (۴-۷): آزمون جارک-برا برای متغیر مستقل ۷۲
جدول (۴-۸): آزمون جارک-برا برای متغیر مستقل پس از نرمال‌سازی ۷۳
جدول (۴-۹): ارزیابی نرمال بودن توزیع خطاهای مدل برآوردی ۷۴
جدول (۴-۱۰): آزمون همسانی واریانس‌ها (آرچ) ۷۶
جدول (۴-۱۱): خلاصه نتایج آزمون چاو ۷۷
جدول (۴-۱۲): آزمون‌هاسمن برای مدل‌ رگرسیونی تحقیق ۷۹
جدول (۴-۱۳): برآورد پارامترهای رابطه کیفیت سود بر اساس رویکرد گذشته‌نگر و نوسان سود در سطح کل نمونه ۸۱
جدول (۴-۱۴): اعتبار سنجی رابطه خطی بین متغیرها ۸۴
جدول (۴-۱۵): تحلیل واریانس ۸۵
جدول (۴-۱۶): برآورد پارامترهای رابطه کیفیت سود بر اساس رویکرد گذشته‌نگر و نوسان سود در سطح شرکت‌های با فرصت رشد پایین ۸۸
جدول (۴-۱۷): اعتبار سنجی رابطه خطی بین متغیرها ۹۰
جدول (۴-۱۸): تحلیل واریانس ۹۲
جدول (۴-۱۹): برآورد پارامترهای رابطه کیفیت سود بر اساس رویکرد گذشته‌نگر و نوسان سود در سطح شرکت‌های با فرصت رشد بالا ۹۴
جدول (۴-۲۰): اعتبار سنجی رابطه خطی بین متغیرها ۹۶
جدول (۴-۲۱): تحلیل واریانس ۹۸
جدول (۴-۲۲): جمع‌بندی ارتباط بین متغیرها ۱۰۲
جدول ۵-۱: خلاصه نتایج پژوهش-در سطح کل نمونه ۱۰۹
جدول ۵-۲: خلاصه نتایج پژوهش-در سطح شرکت‌های با فرصت رشد پایین ۱۰۹
جدول ۵-۳: خلاصه نتایج پژوهش-در سطح شرکت‌های با فرصت رشد بالا ۱۱۰
نمودار ۴-۱: بررسی نرمال بودن توزیع خطاها ۷۵
چکیده
هدف از این تحقیق، تعیین رابطه بین کیفیت سود بر اساس رویکرد گذشته‌نگر و نوسان سود بوده است. در این راستا از کیفیت سود بر اساس رویکرد گذشته‌نگر به‌عنوان متغیر مستقل اصلی و از نوسان سود به‌عنوان متغیر وابسته استفاده شده است. تحقیق موردنظر از جهت هدف، یک تحقیق کاربردی است. ازلحاظ نوع طرح تحقیق به جهت تکیه‌بر اطلاعات تاریخی، پس رویدادی است و روش استنتاج آن استقرایی و از نوع همبستگی می‌باشد. تحقیق حاضر شامل یک فرضیه اصلی و دو فرضیه فرعی می‌باشد. جامعه مطالعاتی پژوهش حاضر شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران در طی یک دوره پنج‌ساله (سال‌های ۱۳۹۲-۱۳۸۸) می‌باشد. درنهایت با توجه به محدودیت‌های تحقیق اطلاعات مربوط به ۶۵ شرکت جمع‌آوری گردید و سپس با استفاده از جدول مورگان تعداد ۵۷ شرکت به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب گردید.جهت مستندسازی نتایج تجزیه‌وتحلیل آماری و ارائه راه‌حل‌های نهایی، محقق از شیوه آماری با استفاده از نرم‌افزار Eviews اقدام به تجزیه‌وتحلیل سؤالات و فرضیات نموده است.فرضیه‌های تحقیق با استفاده از رگرسیون خطی مرکب و آزمون‌های F و t تحلیل‌شده‌اند. نتایج برآورد رگرسیونی حاکی از این است که بین کیفیت سود و نوسان سود در سطح کل نمونه و در سطح شرکت‌های با سطح فرصت رشد بالا و پایین رابطه معنادار وجود داشته است.
واژه‌های کلیدیفرصت رشد،کیفیت سود،نوسان سود
فصل اول:
طرح تحقیق
مقدمه
نقش اصلی اطلاعات حسابداری در بازارهای مالی فراهم کردن زمینههای لازم برای تخصیص بهینهی منابع است. در پی رسواییهای مالی اخیر، اطمینان و اعتماد سرمایهگذاران به سیستم گزارشگری مالی ضعیف شده و کیفیت سود به‌عنوان یک عامل مهم در تعیین اعتبار و قابلیت اعتماد ارقام گزارش‌شده پدیدار گشت. درنتیجه، تعیین کیفیت اطلاعات حسابداری و نتایج حاصل از آن، موردعلاقه‌ی سرمایهگذاران، مدیران، قانونگذاران و تدوینکنندگان استانداردها است. تحلیلگران مالی، مدیران و سرمایهگذاران در سال‌های اخیر به گزارش سودآوری شرکت‌ها توجه زیادی داشتهاند. مدیران علاقهمند به حفظ رشد سود هستند زیرا پاداش آنان اغلب به سود شرکت وابسته است. سود حسابداری و اجزای آن ازجمله اطلاعاتی محسوب میشود که در هنگام تصمیمگیری توسط افراد در نظر گرفته میشود. سود حسابداری مبتنی بر ارقام تعهدی ازنظر بسیاری از کاربران اطلاعات صورت‌های مالی، ابزاری برای سنجش عملکرد شرکت‌ها محسوب می‌شود. منظور از ارزیابی عملکرد شرکت‌ها ارزیابی کلی وضعیت مالی و نتایج عملیات برای تصمیم‌گیری‌های منطقی است. (ثقفی و کردستانی،۱۳۸۳).
سهامداران که مهم‌ترین گروه کاربران اطلاعات صورت‌های مالی هستند منافع خود را در اطلاعات سود جستجو میکنند. سود حسابداری نشانهای است که موجب تغییر باورها و رفتار سرمایهگذاران میشود. کیفیت سود میتواند در گزارشگری مالی اطمینان سرمایهگذاران را در بازارهای مالی تحت تأثیر قرار دهد. از عوامل مهم مؤثر در کیفیت سود میتوان به روشهای متعدد حسابداری، نارساییهای موجود در فرآیند برآوردها و پیش‌بینی‌ها، اختیار عمل مدیران و تأثیرپذیری سود از مبانی گزارشگری و صلاحدید مدیران اشاره کرد. عبارت کیفیت سود به توانایی مدیران در استفاده از اقلام اختیاری در اندازهگیری و گزارشگری سود اشاره دارد. اقلام اختیاری ممکن است شامل انتخاب از بین اصول یا استانداردهای حسابداری و به‌کارگیری برآوردها و زمانبندی معاملات برای شناسایی اقلام غیرعادی در سود باشد.
در طول سه دهه اخیر بحث کیفیت سود موردتوجه خاص پژوهشگران قرارگرفته و تلاش بر این بوده است که با دست یافتن به یک روش منطقی و معتبر، کیفیت سود مورد ارزیابی قرارگرفته و عوامل تأثیرگذار بر آن شناسایی شود (دسای و همکاران[۱]، ۲۰۰۹).
کیفیت سود زمانی مطرح میشود که تحلیلگران مالی تعیین کنند تا چه میزان سود گزارش‌شده، منعکس‌کننده‌ی سود واقعی است. برداشت عموم سرمایهگذاران از مفهوم سود واقعی، سود حاصل از عملیات عادی است که قابل تکرار در سالهای مالی آینده و ایجادکننده جریانهای نقدی است. مفهوم کیفیت سود به دو ویژگی سودمندی در تصمیمگیری و ارتباط بین کیفیت سود و سود اقتصادی اشاره میکند.
نظریه کیفیت سود برای اولین بار توسط تحلیلگران مالی و کارگزاران بورس مطرح شد، زیرا آنان احساس میکردند سود گزارش‌شده قدرت سود را آن‌چنان‌که در ذهن مجسم میشود نشان نمیدهد. آنان دریافتند که پیشبینی سودهای آینده بر مبنای نتایج گزارش‌شده، کار مشکلی است. افزون بر این، تحلیل گران فهمیدند که تجزیه‌وتحلیل صورت‌های مالی شرکت‌ها به دلیل نقاط ضعف متعدد در اندازهگیری اطلاعات حسابداری کار مشکلی میباشد. سؤال اساسی این است که چرا تحلیلگران مالی در ارزیابی خود از سود خالص گزارش‌شده و یا سود هر سهم شرکت (بدون تعدیل) استفاده نمیکنند و جانب احتیاط را رعایت می‌نمایند. پاسخ این است که در تعیین ارزش شرکت نه‌تنها به کمیت سود، بلکه باید به کیفیت آن نیز توجه شود. منظور از کیفیت سود، زمینه بالقوهی رشد سود و میزان احتمال تحقق سودهای آتی است. به‌بیان‌دیگر، ارزش یک سهم تنها به سود هر سهم سال جاری شرکت بستگی ندارد بلکه به انتظار از آینده شرکت و قدرت سودآوری سالهای آینده و ضریب اطمینان نسبت به آن بستگی دارد. (خواجوی و ناظمی،۱۳۸۴).
اتخاذ تصمیم‌های سرمایه‌گذاری در واحدهای تجاری معمولاً طبق روش خالص ارزش فعلی انجام می‌شود. طبق این روش مدیران باید در پروژه‌هایی سرمایه‌گذاری نمایند که دارای خالص ارزش فعلی بالاتری هستند. برای تعیین خالص ارزش فعلی پروژه‌های سرمایه‌گذاری نیاز به تعیین جریان‌های نقدی آتی واحدهای تجاری است. تحلیل گران مالی و سرمایه‌گذاران در تعیین جریان‌های نقدی آتی به رقم سود حسابداری به‌عنوان تنها شاخص تعیین‌کننده توجه نمی‌کنند، بلکه برای آن‌ها پایداری و تکرارپذیر بودن سود گزارش‌شده بسیار مهم است. آن‌ها بیشتر از رقم نهایی سود به اقلام تشکیل‌دهنده آن توجه می‌کنند؛ بنابراین، اگر سودهای مورد انتظار آتی و پایداری سود افزایش یابد، مورد انتظار است که سرمایه‌گذاری واحد تجاری افزایش یابد. درنتیجه، ازآنجایی‌که مدیران تصمیم‌های سرمایه‌گذاری خود را طبق سودآوری آتی واحد تجاری اتخاذ می‌کنند، محتمل است که تصمیم‌های سرمایه‌گذاری مدیران شامل اطلاعاتی در مورد کیفیت سود باشد.
در این پژوهش که تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از داده‌های ترکیبی (تلفیقی و تابلویی) انجام می‌شود؛ رابطه کیفیت سود محاسبه‌شده بر مبنای سرمایه‌گذاری در دارایی‌های سرمایه‌ای و نیروی کار با نوسان پذیری سود مورد آزمون قرار می‌گیرد. در این پژوهش برای محاسبه کیفیت سود مذکور از رویکرد گذشته‌نگر و با استفاده از نسبت‌های مالی استفاده می‌شود.
بیان موضوع و مسئله تحقیق
در دنیای سرمایه‌گذاری امروز تصمیم‌گیری شاید مهم‌ترین بخش از فرایند سرمایه‌گذاری باشد که طی آن سرمایه‌گذاران در جهت حداکثر کردن منافع و ثروت خویش، نیازمند اتخاذ تصمیمات بهینه می‌باشند. دراین‌ارتباط مهم‌ترین عامل فرایند تصمیم‌گیری اطلاعات است. اطلاعات می‌تواند بر فرایند تصمیم‌گیری تأثیر بسزایی داشته باشد؛ زیرا موجب اخذ تصمیمات متفاوت در افراد متفاوت می‌شود. در بورس اوراق بهادار نیز تصمیمات سرمایه‌گذاری متأثر از اطلاعات است. نظریه‌پردازان بازارهای اوراق بهادار، گزارشگری مالی را مهم‌ترین منبع اطلاعاتی سرمایه‌گذاران می‌دانند. به همین دلیل یکی از اهداف حسابداری و تهیه صورت‌های مالی فراهم کردن اطلاعات به‌منظور تسهیل تصمیم‌گیری است.

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت zusa.ir مراجعه نمایید.

معیار عملکرد: Q توبین و ROA

عمران[۱۲۳]

بررسی اثر تمرکز مالکیت بر عملکرد در بازار سرمایه کشورهای عربی

۲۰۰۸

تمرکز مالکیت اثر مشخصی بر سود دهی و عملکرد شرکت ندارد.
معیار عملکرد:ROA ˓ ROI ˓ Q توبین

کریوگورسکی[۱۲۴]

بررسی رابطه مالکیت ˓ ساختار هیئت مدیره و عملکرد در قاره اروپا

۲۰۰۶

الف: رابطه مثبت بین سطح مالکیت سهامداران بلوکی و نهادی و نسبتهای سودآوری شرکت
ب: رابطه مثبت بین نسبت مدیران غیرموظف در هیئت مدیره و نسبت های سودآوری
ج:نبود رابطه بین نسبت مدیران داخلی و یا مالکیت داخلی و سودآوری در شرکتهای اروپایی
معیار عملکرد: ROI ˓ ROA و ارزش بازار به ارزش دفتری

سرکار[۱۲۵]

بررسی معیارهای تعیین کننده حقوق و پاداش مدیریتی با تاکید بر رابطه بین حقوق و پاداش و عملکرد

۲۰۰۸

در ترکیب هیئت مدیره ˓ عضو غیرموظف هیئت مدیره نقش نظارتی قوی ایفا نمی کند و زمانی که شرکت اعضای غیرموظف دارد سطح دستمزد بالاتر است.
معیار عملکرد : EVA ˓ ROA ˓ Q توبین ˓ ارزش دفتری به ارزش بازار

۲-۲-۲-۱-۴ بیل فرانسیس و همکاران[۱۲۶] (۲۰۱۲)
این مطالعه تحت عنوان “اساتید دانشگاهها در هیئت مدیره و تاثیر آنها بر حاکمیت شرکیت و عملکرد شرکت” انجام گرفت. داده های این مطالعه شامل ۱۵۰۰ شرکت بین سالهای ۱۹۹۸-۲۰۱۱ می باشد. در این مطالعه محققان دریافتند که شرکتهایی که مدیرانی آکادمیک دارند عملکرد بالاتری دارند پس رابطه ای مثبت بین این دو برقرار است.
۲-۲-۲-۱-۵ محمد هوکو و هسنان احمد[۱۲۷] (۲۰۱۲)
این مطالعه تحت عنوان “حاکمیت شرکتی و عملکرد بانکی” انجام گرفت. داده های این مطالعه شامل ۲۵ بانک در کشور بنگلادش بین سالهای ۲۰۰۳-۲۰۱۱ می باشد.
آنها در بررسی خود دریافتند که مدیران مستقل تاثیر مثبت معناداری بر عملکرد بانک ها که معیار ارزیابی آن Q توبین بود˓ خواهند داشت.
۲-۲-۲-۱-۶ پانکاج وارشنی و ویجای کومار[۱۲۸] (۲۰۱۲)
این مطالعه تحت عنوان “مکانیسم حاکمیت شرکتی و عملکرد شرکت ها” انجام گرفت. داده های این مطالعه شامل شرکتهای حاضر در بورس اوراق بهادار کشور هند بین سال های ۲۰۰۲-۲۰۰۹ می باشد.
آنها در بررسی خود دریافتند که بین اندازه هیئت مدیره و عملکرد شرکت˓ زمانی که EVA معیار ارزیابی آن است˓ رابطه مثبت و معناداری برقرار است. از طرف دیگر˓ هیچ مدرکی مبنی بر اینکه بین نسبت مدیران بیرونی و عملکرد شرکت رابطه مثبت معنادار برقرار است˓ وجود ندارد.
۲-۲-۲-۱-۷ آر.کاجانان تان و پی. نیمال تاسان[۱۲۹] (۲۰۱۳)
این مطالعه تحت عنوان “ساختار سرمایه و تاثیر آن بر عملکرد شرکت” انجام گرفت. داده های این مطالعه شامل شرکتهای تولیدی در کشور سریلانکا در سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۲ می شود.

Capital charge: سرمایه * هزینه سرمایه
Factor inputs: هزینه های عملیاتی + هزینه بهره
این مدل برگرفته از مقاله یانگ تان و کریستس فلوروس (۲۰۱۳) می باشد.
*نحوه محاسبه هزینه سرمایه:
هزینه کل سرمایه شرکت ، برابر است با میانگین موزون هزینه منابع مختلف وجوه مورد استفاده شرکت و ضریب (وزن) هر منبع نسبت به ساختار سرمایه شرکت محاسبه شده است . روش محاسبه میانگین موزون هزینه سرمایه به شرح فرمول زیر می باشد:
میانگین موزون هزینه سرمایه شرکت در طی دوره مورد بررسی = WACC[6]
نرخ موثر بدهی شرکت طی دوره مورد بررسی = kd
هزینه سهام عادی شرکت طی دوره مورد بررسی = ke
میانگین کل بدهی شرکت (ارزش دفتری) طی دوره مورد بررسی = D[7]
میانگین حقوق صاحبان سهام عادی(ارزش دفتری) شرکت طی دوره مورد بررسی = S[8]
سود خالص: سود معیار خلاصه ای از عملکرد شرکت است که بر مبنای حسابداری تعهدی اندازه گیری می شود. از آنجا که سود توسط عده زیادی از استفاده کنندگان به عنوان معیاری برای ارزیابی عملکرد شرکت استفاده می شود اهمیت زیادی دارد. به عنوان مثال از سود برای برنامه پاداش دهی به مدیران اجرایی˓ در قراردادهای بدهکاران و همچنین برای تصمیم گیری اعتبار دهندگان و سرمایه گذاران استفاده می شود. استفاده کنندگان صورتهای مالی استفاده های گوناگونی از سود می کنند. آنها می توانند عملکرد مدیریت را ارزیابی کنند˓ توان سودآوری شرکت را در یک افق طولانی مدت ارزیابی کنند˓ سودهای آتی را پیش بینی کنند و مخاطرات سرمایه گذاری در شرکت یا اعتباردهی به آن را برآورد کنند.(طالب نیا ، ۸۹). سود خالص ماهانه که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفت از بورس اوراق بهادار استخراج شده است.
۱-۸-۲ متغیرهای مستقل
نوسانات بازار سهام : نوسانات˓ معیاری برای تغییر قیمت یک ابزار مالی در طول زمان است. به عبارتی نوسانات˓ اشاره به میزان عدم قطعیت و یا خطر در مورد اندازه تغییرات در ارزش یک ورقه بهادار دارد. نوسانات بالاتر به این معنی است که ارزش یک برگ ورقه بهادار می تواند به طور بالقوه ای دامنه ای وسیع از ارزشها را در بر گیرد. این بدان معنی است که قیمت اوراق بهادار در زمانی کوتاه می تواند به طوری چشمگیر در هر جهتی تغییر نماید و نوسانات پایین تر به این معنی است که ارزش یک ورقه بهادار به طوری چشمگیر نوسان ندارد و تغییرات در ارزش با سرعتی ثابت در طول زمان به وقوع می پیوندد. این متغیر از تقسیم بازده ماهانه سهم بر بازده ماهانه بازار بدست می آید.(تیلور̨۲۰۰۱[۹])
رشد تولید ناخالص ملی : یکی از مقیاس‌های اندازه گیری در اقتصاد است. تولید ناخالص داخلی در برگیرنده ارزش مجموع کالاها و خدماتی است که طی یک دوران معین، معمولاً یک سال، در یک کشور تولید می‌شود. در این تعریف منظور از کالاها و خدمات نهایی، کالا و خدماتی است که در انتهای زنجیر تولید قرار گرفته‌اند و خود آنها برای تولید و خدمات دیگر خریداری نمی‌شوند(میشیکین[۱۰]̨۱۹۹۱). این متغیر از سایت بورس استخراج می شود.
اندازه شرکت : که با لگاریتم گرفتن از کل دارایی های شرکت بدست می آید.
۱-۹ روشهای گردآوری داده ها و ابزار مورد استفاده برای آن
گردآوری داده ها به روش کتابخانه ای صورت خواهد گرفت. بدین ترتیب که در بخش پیشینه پژوهش پژوهش های انجام گرفته در زمینه موضوع پژوهش از کتب˓ مقالات معتبر و مجلات علمی و پژوهشی˓ پایان نامه های دانشجویی و سایتهای اینترنتی معتبر گردآوری و مورد مطالعه قرار خواهد گرفت. در فصل سوم نیز برای جمع آوری داده ها و اطلاعات مورد نیاز جهت انجام پژوهش از سایت رسمی سازمان بورس اوراق بهادار تهران˓ بانکهای اطلاعاتی از قبیل نرم افزار ره آورد نوین و تدبیرپرداز˓ سایت بورس˓ ایران تحلیل˓ rdis (www.rdis.ir) و دیگر سایتهای معتبر استفاده خواهد شد.
بخش کتابخانه ای شامل کتاب مقالات معتبر˓ مجلات˓ منابع اینترنتی و غیره خواهد بود.
۱-۱۰ روشهای تحلیل داده ها
برای تحلیل کلیت الگوی رگرسیونی از آماره F و برای معناداری ضرایب پارامترهای الگوی رگرسیون از آماره t استفاده می شود. برای انجام پژوهش ابتدا داده های جمع آوری شده در صفحه اکسل وارد می شوند و محاسبات اولیه مورد نیاز انجام خواهد گرفت. سپس˓ تجزیه و تحلیل نهایی با استفاده از مدلهای رگرسیون چند متغیره و روش آماری [۱۱]GMM انجام می شود.
۱-۱۱ روش نمونه گیری و تخمین حجم جامعه
جامعه این رساله تمام شرکتهای سیمانی که سهامشان در بورس معامله می شود و با توجه به محدودیت های موجود و بر اساس روش حذف سیستماتیک خواهد بود.

  1. اطلاعات کامل هر یک از شرکتهای مورد مطالعه طی قلمرو زمانی پژوهش موجود باشند.
  2. شرکتها در طول دوره پژوهش تغییر سال مالی نداده باشند.
  3. پایان سال مالی شرکتهای مورد مطالعه ۲۹ اسفند ماه باشد.
  4. توقف معاملاتی بیش از ۳۰ روز نداشته باشند.

۱-۱۲ ساختار کلی پژوهش
در فصل اول کلیات پژوهش شامل تعریف موضوع˓ بیان مسئله˓ هدف و دلایل انتخاب موضوع˓ اهمیت پژوهش˓ فرضیات پژوهش˓ قلمرو پژوهش˓ تعاریف عملیاتی متغیرها˓ جمع آوری اطلاعات و محدودیتهای پژوهش بیان شده است.
در فصل دوم˓ مبانی نظری و پیشینه پژوهش ارائه شده است. این فصل دارای دو بخش است. بخش نخست در ارتباط با مبانی نظری پژوهش شامل تعریف و توضیح نوسانات بازار و بررسی چند پژوهش انجام گرفته در این زمینه و بحث با مدلسازی نوسانات و ویژگی های آماری بازده سهام (به عنوان معیاری برای نوسانات بازار سهام) می باشد.در بخش دوم که شامل پیشینه پژوهش است پژوهشهای داخلی و خارجی انجام شده در این زمینه به ترتیب سال انجام ارائه شده است. نهایتا˓ این فصل نیز با مدلی مفهومی و جمع بندی و خلاصه مطالب به اتمام می رسد.
در فصل سوم˓ روش انجام پژوهش مطرح شده است. ابتدا˓ فرضیات پژوهش به همراه بیان آماری آنها بیان شده است. سپس جامعه آماری˓ منابع تهیه داده ها و اطلاعات مورد نیاز برای تحلیل آماری و روش آماری مورد استفاده برای تحلیل آنها مطرح شده است.
در فصل چهارم˓ یافته های حاصل از تحلیل آماری ارائه شده است. پس از بیان آماری فرضیات نتایج تحلیل آماری هر فرضیه در جداولی به صورت خلاصه و بر مبنای سال به سال تبیین شده است.
در فصل پنجم˓ ابتدا˓ خلاصه ای از پژوهش بیان شده است. در پی آن نتایج آزمون فرضیات بیان شده است و سپس نتیجه گیری کلی از پژوهش˓ محدودیت های احتمالی در تعمیم نتایج و پیشنهادات برای پژوهش های آتی بیان شده است.
فصل دوم:
مبانی نظری و پیشینه پژوهش
۲-۱ بخش اول : مبانی نظری

دانلود متن کامل این پایان نامه در سایت abisho.ir